Yapay zekâ akademiyi yeniden şekillendiriyor: Atatürk Üniversitesi’nden dikkat çeken tez

Atatürk Üniversitesi İletişim Fakültesi bünyesinde hazırlanan bir yüksek lisans tezi, akademik dünyada hızla yaygınlaşan yapay zekâ kullanımına ışık tuttu. Çalışma, hem akademisyenlerin hem de öğrencilerin bu teknolojiyi nasıl kullandığını ve hangi etik ikilemlerle karşı karşıya kaldığını ortaya koyuyor.

AKADEMİDE YAPAY ZEKA KULLANIMI ARTIYOR

Şeyda Bozkurt tarafından hazırlanan ve danışmanlığını Yusuf Yurdigül’ün yaptığı tez, akademisyenlerin önemli bir kısmının yapay zekâ araçlarını aktif biçimde kullandığını ortaya koydu. Özellikle akademik yazım süreçlerinde bu araçların yaygın şekilde tercih edildiği belirlendi.

ETİK KAYGILAR VE BELİRSİZLİKLER SÜRÜYOR

Araştırma, kullanım oranındaki artışa rağmen etik konularda ciddi soru işaretleri bulunduğunu gösterdi. “Özgünlük” ve “intihal” gibi başlıklarda net bir çerçevenin olmaması, akademisyenler arasında tereddüt yaratıyor.

ÖĞRENCİLER DAHA SIK KULLANIYOR, BİLİNÇ DAHA DÜŞÜK

Çalışmada dikkat çeken bir diğer bulgu ise öğrencilerin yapay zekâyı daha yaygın ve gündelik kullanması oldu. Ancak bu kullanımın, akademisyenlere kıyasla daha düşük farkındalık ve bilinç düzeyiyle gerçekleştiği tespit edildi.

400 AKADEMİSYENLE GÖRÜŞME

Araştırma kapsamında Erzurum Teknik Üniversitesi ile birlikte yürütülen çalışmalarda yaklaşık 400 akademisyenle görüşme gerçekleştirildi. Bu geniş veri seti, akademideki dönüşümün kapsamlı şekilde analiz edilmesine olanak sağladı.

“ETİK ÇERÇEVE HENÜZ NET DEĞİL”

Araştırmayı yürüten Şeyda Bozkurt, yapay zekânın artık akademik üretimin ayrılmaz bir parçası haline geldiğini belirterek, kullanımın etik sınırlarının henüz kesinleşmediğine dikkat çekti. Çalışmanın, bu belirsizlik alanını görünür kılmayı amaçladığını ifade etti.

ÜNİVERSİTELERE POLİTİKA ÇAĞRISI

Danışman Yusuf Yurdigül ise yapay zekâ kullanımının hızla yaygınlaştığını ancak bu dönüşümün kuramsal ve etik boyutlarının yeterince tartışılmadığını vurguladı. Yurdigül, üniversitelerin bu alanda kurumsal politikalar geliştirmesi gerektiğini dile getirdi.

KURUMSAL REHBER İHTİYACI ÖNE ÇIKTI

Tez sonuçları, üniversitelerde yapay zekâ kullanımına yönelik açık ve kapsamlı rehberlerin eksikliğini ortaya koydu. Çalışmada, hem akademisyenler hem de öğrenciler için etik ilkelerin belirlenmesi gerektiği vurgulanırken, gelecekte disiplinler arası araştırmaların artırılması önerildi.

Elde edilen bulgular, yalnızca akademik bir araştırma olmanın ötesinde, yükseköğretimde dijital dönüşüm tartışmalarına da önemli bir zemin sunuyor.